با بالا گرفتن بحث فیلترینگ تلگرام در ایران، نگاهی به تجربه کشورهایی که به هر علت دسترسی به این پیام رسان را بلوکه کرده اند و ابزار جایگزین به کار گرفته شده در این کشورها قابل تامل به نظر می رسد.
چین از جمله کشورهایی است که دسترسی به تلگرام را بلوکه کرده است. پس از راه اندازی تلگرام در سال 2013 دسترسی به این برنامه تا سال 2015 در چین ممکن بود. اما پس از آن و به دنبال یک حمله گسترده از نوع distributed denial-of-service (DDoS) به سرورهای تلگرام در منطقه آسیا – اقیانوسیه دسترسی به این برنامه گپ در این کشور شرق آسیا ناممکن شد.
به دنبال بلوکه شدن تلگرام در چین برخی کاربران با استفاده از وی پی ان کماکان به تلگرام دسترسی داشته و دارند، اما بسیاری از کاربران هم ترجیح دادند به استفاده از نرم افزارهای پیام رسان بومی روی آورند.
چین محل تولید و عرضه دهها نرم افزار گپ و پیام رسان موبایلی است که برخی از آنها محبوبیت فوق العاده ای در این کشور دارند. درصدر این نرم افزارهای پیام رسان می توان به ویچت اشاره کرد که تقریبا بر روی گوشی تمامی کاربران تلفن های همراه در چین نصب شده است. بر اساس برآوردها نزدیک به 800 میلیون نفر چینی کاربر وی چت هستند و این رقم روز به روز در حال افزایش است. شرکت تنسنت توسعه دهنده وی چت یکی از موفق ترین و خلاق ترین شرکت های فناوری در چین است که از پشتیبانی غول هایی مانند علی بابا هم برخوردار است.
دومین پیام رسان موبایلی محبوب در چین کیو کیو یا QQ است که توسط شرکت تنسنت و قبل از عرضه وی چت عرضه شده بود. QQ هنوز هم محبوب ترین برنامه گپ اینترنتی نصب شده بر روی رایانه های رومیزی در چین است. این برنامه در مهاجرت به گوشی های هوشمند هم موفق عمل کرد و در مجموع حدود نیمی از کاربران تلفن همراه در چین از این برنامه برای گفتگو با دوستان و آشنایان استفاده می کنند.
نکته قابل تامل این است که دو برنامه موبایلی یادشده محبوب ترین و پرکاربردترین برنامه های تلفن همراه در چین هم محسوب می شود و موبایل بایدو(جستجوگر همراه)، Taobao( برنامه خرید موبایلی)، مرورگر UC، مرورگر QQ، برنامه مشاهده ویدئوی تنسنت، صفحه کلیدی موبایلی Sogou، نرم افزار امنیتی همراه 360 موبایل سکیوریتی و پلاتفورم ویدئویی YouKuدیگر برنامه های موبایلی محبوب در این کشور محسوب می شود.