غذاهای جایگزین گوشت که دارای پروتئین بالا هم هستند متاسفانه در سالهای اخیر نتوانستهاند نظرات مشتریان را کاملا جلب کنند و آنها را بهطور کامل از خوردن غذاهای حاوی گوشت منصرف کنند چرا که طعم این جایگزینها هنوز هم به مزاق مشتریان خوش نمیآید. حال در این میان یک خواسته مهم و بسیار قدیمی وجود دارد که هنوز بیجواب مانده، چه میشد این جایگزینها نیز طعمی مشابه گوشت داشتند؟
خوشبختانه امروزه استارتآپهای متعدد به پشتوانهی سرمایهگذاران قدرتمند در حال تولید جایگزینهای پروتئینی و غیر گوشتی هستند که البته طعم آنها نیز تا حدودی مشابه فرآوردههای گوشتی خواهد بود و شاید از این طریق بتوان نظر مردم را راجع به جایگزینهای پروتئینی تغییر داد. شواهد نشان میدهد که در دوسال گذشته بیش از 250 میلیون دلار سرمایهگذاری در بخش جایگزینهای پروتئینی انجام گرفته است. در اینجا قصد داریم به نام برخی از این شرکتها که در این مدت موفق به جذب سرمایههای قابل توجهی در این بخش شدهاند اشاره کنیم:
ماه گذشته یکی از همین شرکتهای تولیدکننده محصولات جایگزین گوشت بهنام "Impossible Foods" در آخرین دور جذب سرمایه موفق شد 75 میلیون دلار سرمایه جذب کند و سرمایه کل شرکت که تنها 6 سال از تاسیس آن در سیلیکون ولی میگذرد را به 250 میلیون دلار برساند. سرمایهگذاران اصلی این شرکت در حال حاضر بیل گیتس، گوگل و شرکت Temasek هستند. بنابراین اگر قرار باشد شرکتی محصولی را بهعنوان جایگزین کامل گوشت معرفی کند، احتمالا آن شرکت Impossible Foods خواهد بود.
شرکت بعدی که موفق به جذب سرمایه هنگفتی در چند وقت اخیر شده، کمپانی Hampton Creek است که البته اخیرا در زمینه تولید غذاهای جایگزین گوشت و بر پایه گیاهان و همچنین تولید مواد غذایی بدون نیاز به تخم مرغ مانند سس مایونز با مشکلات زیادی دست و پنجه نرم کرده است. این کمپانی سانفرانسیسکویی هم موفق به جذب 200 میلیون سرمایه در چند سال اخیر شده که در آخرین دور در سال گذشته توانست بیش از 60 میلیون دلار سرمایه را جذب کند. محصولات این شرکت همواره در قفسههای بزرگترین و مشهورترین فروشگاههای زنجیره سراسر دنیا بهفروش میرسند. متاسفانه این شرکت اخیرا با مشکلات داخلی زیادی مواجه شده که از جمله آنها میتوان به استعفای 4 عضو از 5 عضو اصلی هیئت مدیره اشاره کرد.
شرکت Beyond Meat هم یکی از همین شرکتهایی است که اخیرا رشد قابل توجهی داشته و موفق به تولید و عرضه گسترده برگرهای گیاهی و جایگزینهای مناسب گوشت مرغ شده است. این کمپانی 8 ساله، در آخرین دور سرمایهگذاری موفق به جذب تنها 17 میلیون دلار شد که البته گفته میشود سرمایهگذاریها در این شرکت بالاتر از رقم اعلام شده است.
گوشت مصنوعی موفق میشود؟
تمام تمرکز محققین و دانشمندان فعال در صنعت گوشت مصنوعی در چند ساله اخیر بر روی این معما بوده که آیا میتوان گیاهان را با مزهای کاملا مشابه گوشتهای خوراکی امروزی تولید کرد؟ همانطور که صنعت نوشیدنی دهها سال تلاش کرد تا جاگزین مناسبی برای قندهای افزودنی پر کالری پیدا کند، متخصصین فعال در بخش جایگزیهای پروتئینی هم در حال تلاش برای غنی کردن گوشتهای مصنوعی با استفاده از جایگزینهای مناسب هستند.
شرکت Impossible تلاشهای خود را در این زمینه از سال 2011 آغاز کرد و بهمدت 5 سال به دنبال مادهای بود که از طریق آن بتواند مزهی دلچسب گوشت را به گیاهان هم وارد کند. مادهای که میتواند مزه گوشت واقعی را به گوشتهای مصنوعی وارد کند، "هیم" (Heme) نام دارد. این ماده در ماهیچههای حیوانات به وفور یافت میشود و نقش اصلی را در ایجاد رنگ و طعم گوشت ایفا میکند. این استارتآپ موفق شد روشی برای استخراج این ماده از ریشههای سویا و تولید آن با استفاده از فرایند تخمیر پیدا کند.
یکی دیگر از راههای تولید گوشت مصنوعی که اخیرا هم مورد توجه قرار گرفته، تولید گوشت با استفاده از سلولهای حیوانات است که نیاز به پرورش و کشتار دام را از بین میبرد. استارتآپ Memphis Meats برای پیگیری و تحقق این هدف موفق به جذب 3 میلیون دلار سرمایه شده است. این استارتآپ فعلا به مرحله تولید این محصولات نرسیده اما موفق شده نمونههای آزمایشی از این نوع گوشت را در آزمایشگاههای خود تولید کند. شرکت Hampton Creek هم اعلام کرده که قصد دارد اوایل سال آینده تولید گوشتهای مصنوعی را آغاز کند.
در طرف دیگر شرکت Beyond Meat برگرهای بدون گوشت خود را بر پایه پروتئین نخود فرنگی تولید میکند. این استارتآپ همچنین از عصاره مخمر برای طعمدهی به محصولات استفاده میکند چراکه این عصاره حاوی آمینو اسیدهای مختلفی از جمله گلوتامیک اسید است باعث اضافه شدن طعم گوشت واقعی به محصولات جایگزین گوشت این شرکت میشود.
گوشت همه چیز نیست
خوشبختانه تمام جایگزینهای گوشت امروزی شامل گوشتهای مصنوعی نمیشوند. بسیاری از مصرفکنندگان امروزه بهدنبال منابع غنی پروتئین به شکلهای مختلف از جمله پاستا، مخلوطها، چیپسها و حتی مایعات هستند. بهنظر میرسد نیاز مصرفکنندگان به پروتئین روز به روز افزایش پیدا میکند چون زمانی که افراد بهدنبال رژیمهای غذایی می روند معمولا مصرف کربوهیدرات و چربی را تا حد ممکن کاهش میدهند و در این زمان پروتئین مهمترین و اصلیترین منبع تامین انرژی این افراد محسوب میشود. با افزایش مشتریانی که بهدنبال مصرف پروتئین از منابع غیر حیوانی هستند، تولید این نوع محصولات پروتئینی نیز توسط شرکتها افزایش پیدا خواهد کرد.
از همین رو شرکت Banza با جذب 8 میلیون دلار سرمایه قصد دارد نوعی پاستا را تولید کند که در تهیه آن به جای آرد از نخود استفاده شده که در نتیجه میتواند پروتئین بیشتری را در خود جای دهد. سه کمپانی دیگر که در همین زمینه فعالیت دارند نیز در سهماه گذشته موفق به جذب دهها میلیون دلار سرمایه جهت تولید این محصولات پروتئینی شدهاند. کمپانی Soylent بهتنهایی با جذب 70 میلیون دلار سرمایه در آخرین دور جذب سرمایه قصد دارد پروتئینهای سویای بسیار غنیتری را تولید کند.
جمعبندی پروتئینی
افرادی که معتقدند جایگزینهای پروتئینی و گوشتهای مصنوعی نمیتوانند جایگاه خاصی در وعدههای غذایی مردم دنیا پیدا کنند، بهتر است نگاهی به تغییرات عادات غذایی مردم در طی نسلهای گذشته بیاندازند چرا که بسیاری از غذاهای مورد استفاده در ن زمان امروزه بهندرت توسط مردم مصرف میشوند. در صورتی که شرکتها بتوانند جایگزینها و گوشتهای مصنوعی را با طعم گوشتهای واقعی تولید کنند، مطمئنا در آینده به درآمد فوقالعاده هنگفتی دست پیدا خواهند کرد.