سیستمهای امنیتی آماده مانند کیتهای رینگ (Ring) معمولاً هزینه اولیه بالایی دارند و برای فعال ماندن قابلیتهایشان، کاربر را به پرداخت اشتراک ماهانه وادار میکنند. یکی از کاربران با تکیه بر چند سنسور زیگبی (Zigbee)، یک نمایشگر هوشمند و یک کلید روشنایی، نسخه سفارشی و بدون اشتراک همین سیستم را ساخته است؛ راهکاری تمیز، منعطف و کاملاً قابل شخصیسازی.
صرفهجویی در هزینه سختافزار
کیت پایه رینگ حدود ۲۵۰ دلار قیمت دارد و شامل ایستگاه مرکزی (Base Station)، کیپد، چهار سنسور درب و پنجره، یک تقویتکننده (Extender) و یک سنسور حرکت است. در مقابل، بسته چهار عددی سنسور درب زیگبی حدود ۴۰ دلار و یک سنسور حرکت حدود ۱۶ دلار خریداری میشود؛ یعنی تا این مرحله تنها ۵۶ دلار هزینه شده است. نمایشگر و کلید روشنایی NSPanel شرکت سونآف (Sonoff) نیز ۱۲۹ دلار قیمت دارد که با یک پخشکننده زیگبی (Zigbee Broadcaster) برای هوم اسیستنت (Home Assistant) روی یک سرور جداگانه به یکدیگر متصل میشوند. بدون احتساب هزینه سرور، مجموع این راهکار به ۱۸۵ دلار میرسد.
با این حال، برخلاف محصولات رینگ، همه اجزای این سیستم بر پایه زیگبی کار میکنند و کاربر میتواند آنها را مطابق نیاز خود تنظیم کند، از یکپارچهسازیهای شخص ثالث (Third-Party Integrations) بهره ببرد و اتوماسیونها (Automations) را برای شخصیسازی سیستم امنیتی پیکربندی کند. چهار سنسور درب، ورودی کناری، ورودی اصلی، دربهای عقب و درب دفتر را پوشش میدهند و یک سنسور حرکت نیز برای رصد تردد در راهروی نسبتاً باریک خانه کافی است. نمایشگر NSPanel Pro میتواند نقش مغز این مجموعه را ایفا کند، اما در این پروژه وظیفه تقویت سیگنال زیگبی و تعامل با هوم اسیستنت را بر عهده دارد.
زیگبی برای این دستگاههای کممصرف گزینهای ایدهآل است، زیرا نیاز آنها به باتری را به حداقل میرساند. دو باتری AAA داخل هر سنسور درب، بسته به میزان استفاده و تعداد باز و بسته شدن درب، ماهها و حتی سالها دوام میآورد. کنترل همه این تجهیزات نیز بر عهده دانگل (Dongle) زیگبی سونآف نسخه ۳.۰ است که مستقیماً به سرور Proxmox میزبان هوم اسیستنت متصل شده است. این چیدمان مرتب است، تا حد امکان دستگاهها را از شبکه وایفای دور نگه میدارد و تقریباً کاملاً باز و قابل شخصیسازی است.
آیا نظارت زنده واقعاً ضروری است؟
نکتهای که هنوز به آن اشاره نشده، نبود حتی یک اشتراک در این راهکار است. کاربر پیشتر به دلیل داشتن زنگ درب و سیستم آلارم، اشتراک Ring Premium را خریداری کرده بود تا امکان نظارت فراهم شود، اما این قابلیت چندان مفید نبود؛ در بیشتر مواقع تماس دریافت میشد (نه همیشه) و رینگ در عمل نمیتواند به مقامات اطلاعرسانی کند. برای چنین کاری، سیستم باید بهصورت حرفهای نصب و پایش شود. به همین دلیل، اکنون میتوان مجموعهای تقریباً یکسان را بدون پرداخت حتی یک سنت در ماه در اختیار داشت.
نصب آسان و بدون نیاز به کابلکشی
یکی از مشکلات سیستم امنیتی قبلی مبتنی بر رینگ، نیاز آن به سه پریز برق بود؛ یکی برای هاب اصلی، یکی برای تقویتکننده و یکی برای کیپد. در صورت استفاده از زنگ درب و چایم (Chime) این تعداد به چهار میرسید. در مقابل، این چیدمان زیگبی به هیچ پریزی نیاز ندارد؛ یا بهتر است گفته شود تنها به یک پریز برای سرور Proxmox نیاز دارد که چون از قبل در حال اجرا بود، عملاً هزینهای ایجاد نکرد.
کیپد پیشین در راهرو و بالای تنها پریز موجود قرار داشت و هر بار برای دسترسی به پریز باید جدا میشد. به همین دلیل کاربر به یک نمایشگر برقی، یعنی NSPanel Pro نسل دوم سونآف، روی آورده است؛ دستگاهی مبتنی بر اندروید که میتواند به هوم اسیستنت متصل شود و آن را اجرا کند و نصب آن تنها پنج دقیقه زمان میبرد. تنها پیشنیاز، وجود یک کلید روشنایی آزاد بود که بتوان آن را برداشت. این نمایشگر همزمان نقش نمایشگر هوشمند و رله دو چراغ را ایفا میکند.
جعبه فلزی کلید کمی تنگ بود و به همین دلیل از یک براکت فاصلهانداز ۱۰ میلیمتری چهار دلاری استفاده شد. پس از نصب، نتیجه یک پنل امنیتی صاف و شیک است که همزمان بهعنوان نمایشگر خانه هوشمند عمل میکند؛ کاربر میتواند کارتهای انرژی را ببیند، به Alarmo دسترسی داشته باشد و کلید روشنایی را مانند گذشته کنترل کند، بدون آنکه حتی یک کابل جدید کشیده شود. این پنل بلندگو دارد و در صورت تمایل میتوان یک آژیر هشدار اختصاصی زیگبی نیز خریداری کرد و همچنان زیر قیمت یک کیت رینگ باقی ماند.
Alarmo در هوم اسیستنت؛ ترکیبی هماهنگ
Alarmo یکی از یکپارچهسازیهای (Integration) موجود در هوم اسیستنت است که در عمل بهعنوان مرکز کنترل امنیت خانه عمل میکند. این افزونه ورودی سنسورها را از تمام دستگاههای زیگبی، از جمله یک سنسور نشتی آب موجود، دریافت میکند و امکان پیکربندی حالتهای مختلف (Modes)، کدها و موارد دیگر را فراهم میسازد. از آنجا که همهچیز بهشدت قابل شخصیسازی است، میتوان برای هر حالت اقداماتی تعریف کرد؛ مانند ارسال اعلان به دستگاهها و پخش فایلهای صوتی. اکنون اعلانهای موبایلی برای دربها و اعلامهای صوتی در اختیار کاربر است.
تنظیمات خود رینگ محدود بود و چایم نیز بهدرستی مشخص نمیکرد که چه اتفاقی در حال رخ دادن است؛ اگر گوشی همراه کاربر نبود و درب عقب باز میشد، هیچ اطلاعی از آن حاصل نمیشد. اما در این راهکار میتوان اتوماسیونهایی تعریف کرد تا در صورت فعال شدن آلارم، نرمافزار Frigate اقدام به گرفتن تصویر (Snapshot) و ذخیره کلیپ کند. همچنین با تشخیص اشیاء (Object Detection) میتوان مشخص کرد در صورت قرار گرفتن در میدان دید دوربین، چه عاملی باعث فعال شدن آلارم شده است. تصاویر دوربینها را میتوان به NSPanel منتقل کرد تا همه افراد خانه بتوانند بیرون را ببینند.
در صورت به صدا درآمدن آلارم، کاربر میتواند تصاویر را بررسی کند و تاریخچهای سریع از لحظات پیش از فعال شدن آن را ببیند؛ سپس اگر هشدار نادرست بود، آلارم را غیرفعال کند یا بیدرنگ به مقامات اطلاع دهد. در ادامه نیز میتوان سختافزار برندهای دیگر را به مجموعه افزود و مسیرهای تازهای برای تکمیل و ایمنسازی خانه هوشمند گشود؛ مهمتر از همه اینکه همهچیز بدون وابستگی به سرویسهای شخص ثالث آنلاین باقی میماند.
این راهکار برای همه مناسب نیست
با وجود رضایتبخش بودن نتیجه، این سیستم بیعیب نیست. نخست اینکه مانند دیگر راهکارهای خودساخته، هیچ نظارت زندهای وجود ندارد و خود کاربر باید نقطه تماس با مقامات باشد. دوم اینکه این چیدمان برای الزامات بیمهای یا سیستمهای قانونی مناسب نیست؛ شرکت بیمه خانه اهمیتی نمیدهد که چند سنسور و آژیر نصب شده است. اما برای کسانی که میخواهند هزینه کمتری بپردازند و در عین حال سطح قابلقبولی از حفاظت داشته باشند، این گزینه چندان هم بد نیست.