
هیئت منصفه ایالت نیومکزیکو در پرونده «ایالت نیومکزیکو علیه فیسبوک» (State of New Mexico v. Facebook, Inc.) رأی داده است که شبکه اجتماعی فیسبوک، متعلق به شرکت متا، بیش از ۴۳ میلیون بار قانون رویههای ناعادلانه (Unfair Practices Act یا UPA) این ایالت را نقض کرده است. این نتیجه را وزارت دادگستری نیومکزیکو اعلام کرده است.
بر پایه این رأی، فیسبوک اظهارات گمراهکنندهای درباره شیوههای مدیریت داده کاربران خود در این ایالت منتشر کرده و اکنون با جریمههای مدنی (Civil Penalties) روبهروست که ممکن است به میلیاردها دلار برسد.
پروندهای گرهخورده با رسوایی کمبریج آنالیتیکا
این پرونده به ماجرای کمبریج آنالیتیکا (Cambridge Analytica) گره خورده است؛ یکی از بزرگترین پروندههای نقض حریم خصوصی که یک شبکه اجتماعی را درگیر کرد. متا سالها پیش پرونده دستهجمعی (Class Action) کمبریج آنالیتیکا را با پرداخت غرامت مختومه کرد و آن شرکت مشاوره بریتانیایی نیز نزدیک به یک دهه پیش ورشکست شد.
هیئت منصفه چه تخلفاتی را تأیید کرد؟
هیئت منصفه به این نتیجه رسید که فیسبوک کاربران نیومکزیکو را درباره نحوه برخورد با دادههای شخصیشان گمراه کرده است. یافتههای این رأی حوزههای زیر را در بر میگیرد:
- اظهارات گمراهکننده درباره نحوه مدیریت دادههای شخصی کاربران توسط فیسبوک
- ارائه تصویری نادرست از رویههای تجاری با شرکتهای ثالث، از طریق شیوههای ناعادلانه و فریبندهای که دسترسی آسان تبلیغدهندگان به داده کاربران را فراهم میکرد
- کسب سود از اطلاعات نادرست و سخنان نفرتپراکنانه، در حالی که این شرکت اعلام میکرد فعالانه در حال حذف یا مقابله با این محتواست
- اظهارات مطرحشده پس از تحقیقات داخلی فیسبوک درباره کمبریج آنالیتیکا، از جمله وعده بررسی اپلیکیشنهای ثالث (Third-Party Apps) درباره شیوههای دادهایشان و انجام ممیزیهای فنی (Forensic Audits) که شرکت به آنها عمل نکرد
واکنشها؛ از «رأی تاریخی» تا رد متا
رائول تورس، دادستان کل نیومکزیکو، گفت این رأی نشان میدهد که قوانین برای همه، از جمله فیسبوک و دیگر شرکتهای بزرگ فناوری، اعمال میشود. وزارت دادگستری نیومکزیکو نیز تصمیم هیئت منصفه را یک رأی تاریخی توصیف کرده است.
متا این نتیجه را نپذیرفته است. سخنگوی این شرکت گفت پلتفرمهای متا از حقوق متمم اول قانون اساسی آمریکا (First Amendment) در زمینه آزادی بیان و حقوق کاربران نسبت به دادههایشان برخوردارند و شرکت از خود «در برابر تلاشها برای تحریف سابقهاش» دفاع خواهد کرد.
مرحله تعیین جریمه و آینده متا
رأی هیئت منصفه مبلغی را که فیسبوک باید بپردازد تعیین نمیکند. اکنون یک قاضی درباره جریمه ۴۳ میلیون مورد نقض قانون UPA تصمیم خواهد گرفت. مقامهای ایالتی خواستار حداکثر جریمه مدنی هستند که بر اساس قانون UPA میتواند تا ۵۰۰۰ دلار برای هر مورد نقض باشد؛ بنابراین رقم نهایی میتواند به میلیاردها دلار قابل پرداخت به ایالت نیومکزیکو برسد.
این رأی پس از شکست دیگری برای فیسبوک در نیومکزیکو در چند ماه پیش صادر شده است. در آن پرونده پیشین، هیئت منصفه تشخیص داد که این شرکت سرویسی را اداره میکرد که برای وابسته کردن کاربران جوانتر به پلتفرم طراحی شده بود.
این رأی برای کاربران فیسبوک چه معنایی دارد؟
برای کاربران فیسبوک، این رأی هیچ فرایند مطالبه خسارت (Claims Process) ایجاد نمیکند و هیچ تغییری در تنظیمات حساب کاربری به وجود نمیآورد. وزارت دادگستری نیومکزیکو نیز پرداختهای فردی را اعلام نکرده است، زیرا جریمههای مورد مطالبه از نوع جریمههای مدنی و بدهی به ایالت است.
ساکنان نیومکزیکو در این مرحله نیازی به انجام هیچ اقدامی ندارند و نتیجه مرحله تعیین جریمه مشخص میکند که فیسبوک چه مبلغی به ایالت پرداخت خواهد کرد. قاضی هنوز درباره میزان جریمه رأی نداده است و متا نیز اعلام نکرده که آیا به رأی هیئت منصفه اعتراض (Appeal) خواهد کرد یا نه.