کتاب مقدمهاى بر جهانبینى اسلامی آخرین اثر قلمى شهید آیتاللّه مطهرى است. کتاب انسان در قرآن: مقدمهای بر جهان بینی اسلامی، اثر استاد مرتضی مطهری، به معرفى انسان قرآنى مىپردازد، انسانى چند بعدى که سرشار از جاذبههاى معنوى همچون علم و دانایى، خیر اخلاقى و... است. در عین حال محدودیتهایى مانند وراثت و محیط طبیعى و جغرافیایى، چنین انسانى را فرا گرفته است و او به حکم عقل و علم از یک طرف و اراده و ایمان از طرف دیگر، تغییراتى در این عوامل محدودکننده ایجاد مىکند و آنها را با خواستهاى خویش منطبق مىسازد. بخش پایانى کتاب انسان در قرآن: مقدمهای بر جهان بینی اسلامی به بیان انواع خودآگاهىها (فطرى، فلسفى، جهانى، طبقاتى، ملى، انسانى، عرفانى و پیامبرانه) اختصاص یافته است. این کتاب در واقع یک دوره اصول عقاید اسلامى است. در اصل، مجموعه مقدمهای بر جهان بینی اسلامی شامل هفت مجلد بوده که استاد شهید فرصت نگارش جلد ششم آن یعنى امامت و رهبرىرا پیدا نکردند. البته مباحث «امامت» آن شهید در انجمن اسلامى پزشکان پس از شهادت آن بزرگمرد علم و ایمان و مجاهدت، با نوشتهاى از آن شهید در این باب به عنوان پیشگفتار، به صورت مستقل تحت عنوان «امامت و رهبرى» توسط «شوراى نظارت بر نشر آثار استاد شهید مطهرى» منتشر شد.