چگونه مایکروسافت تبلتی ساخت که اپل نیز بدنبال کپی آن بود؟

به گزارش سافت گذر به نقل ازفارنت؛ مایکروسافت در دو سال اخیر شاهد تغییرات بزرگی بوده است. ساتیا نادلا دو سال پیش به سمت مدیریت اجرایی مایکروسافت منصوب شد و از آن پس مایکروسافت به دنبال رسیدن به اهداف بزرگی بوده است. مایکروسافت شرکتی فوق‌العاده بزرگ است که در طی سال‌های فعالیت خود تاثیرات بزرگی بر دنیای تکنولوژی گذاشته است. بیل گیتس بنیان‌گذار این شرکت رؤیایی داشت تا تمامی خانه‌های جهان را با یک کامپیوتر پر کند و به این هدف رسید. اما چندین سالی می‌شد که مایکروسافت آن شکوه و جلال روزهای پیشین خود را نداشت و در جنگ گوشی‌های هوشمند و فضای ابری و تمامی تکنولوژِی‌های جدید رو به شکست بود. پس تصمیم بر این شد که استیو بالمر از مایکروسافت خداحافظی کند و ساتیا نادلا (Satya Nadella) جایگزینش شود؛ نادلا وارد سخت‌ترین زمان کاری مایکروسافت شد و در این دوران کسی که شاید مهم‌ترین کارها را انجام داد پانوس پنی (Panos Panay) مدیر بخش سخت‌افزار مایکروسافت بود.

در تاریخ ۳۰ اردیبهشت ۹۳، ساتیا نادلا که به تازگی به ریاست مایکروسافت رسیده بود، همراه با پانوس پنی، رئیس بخش سخت‌افزار مایکروسافت در سالنی در شهر نیویورک حضور یافتند. آن‌ها میخواستند تا سرفیس پرو ۳ را معرفی و عرضه کنند. ساتیا نادلا آن‌جا به پنی گفت:

امروز روز بزرگیست، باید درست انجامش دهیم.

تیم ساخت سرفیس فشار بیش از حدی را تحمل کردند. اولین نسل این تبلت‌ها بازخورد فوق العاده بدی در بازار داشتند، به دلیل فروش بد این تبلت‌ها، مایکروسافت مجبور شد حدود 900 میلیون دلار ضرر در ارزش شرکتش را تحمل کند.

بعد از آن سری دوم سرفیس وارد بازار شد که این سری نیز نتوانست فروش خوبی داشته باشد.

نادلا درباره ساخت سری سوم سرفیس به پنی گفته بود که:

ما باید به دنبال ساخت سخت‌افزار باشیم تا بتوانیم روی سخت‌افزار نیز کنترل داشته باشیم.

پنی میدانست که با چه مسیر سختی و دشواری مواجه خواهد شد، اما او کاملا مطمئن بود که مایکروسافت در سری سوم بالاخره موفق خواهد شد. او می‌گوید:

ما یک چشم انداز داریم، یک چشم انداز کاملا تازه روبروی ماست. شما نمی‌توانید تنها با ساخت یک نسل از چیزی به موفقیت بالا برسید. بعد از عرضه سری سوم تبلت‌های سرفیس، مایکروسافت تبدیل شد به شرکتی که طراحی و نوآوری تازه را در بازار تبلت‌ها خلق می‌کند. نوآوری که اپل در آی‌پد پرو و گوگل در پیکسل سی خود به گونه‌ای از آن “الهام” گرفتند و همچنین شرکت‌هایی همانند دل و اچ پی نیز این کار را انجام دادند.

حال بپردازیم به آی‌پدپرو اپل و زمانی که اپل در اواخر سال ۲۰۱۵ از سری جدید آی‌پدهای خود به نام آی‌پد پرو رونمایی کرد. آنجا بود که هیچکس نمیتوانست نادیده بگیرد که تبلت اپل با صفحه بزرگ‌تر و کاوری که کیبورد نیز بود چقدر به سرفیس پرو ۴ مایکروسافت شباهت داشت.

همچنین سال پیش ما شاهد عرضه مایکروسافت سرفیس بوک بودیم. اولین لپ‌تاپی که با نام مایکروسافت وارد بازار می‌شد و به قدری خوب ظاهر شد که مجله Wired به آن لقب «هیجان‌انگیز‌ترین لپ‌تاپ سال» را داد.

چه کسی باور میکرد؟ که مایکروسافت حالا سخت‌افزار می‌سازد؟

واقعا جای تعجب داشت که ردموندی‌ها بالاخره تصمیم گرفته بودند تا تولدی دوباره را با ساخت سخت‌افزار تجربه کنند. این شرکت به لپ‌تاپش کفایت نکرد و محصولاتی فوق‌العاده همچون ایکس باکس وان اس ، تبلت غول‌پیکر سرفیس هاب و همچنین پروژه جذاب هولولنز را ساخت که همگی نشان دهنده این بودند که این شرکت کارش را بلد است! همچنین با ساخت لپ‌تاپ‌ها و تبلت‌های سرفیس، کم‌کم نشانه‌هایی به وجود آمد از اینکه سهم بازار کامپیوترهای رومیزی در حال کاهش است.

اما همه چیز در طول یک‌شب خلق نشد. سرفیس مایکروسافت با فراز و نشیب‌هایی بسیار همراه بود تا حالا که به دنبال این است که فاز جدیدی از دنیای کامپیوترها را برای مایکروسافت خلق کند.

تلاشی برای نمایش ویندوز 8

سال 2009 بخش ویندوز مایکروسافت که توسط استیون سینوفسکی مدیریت می‌شد کار خود را بر روی ویندوز 8 آغاز کردند. کمی قبل‌تر در سال 2007 آیفون اپل وارد بازار شد و دنیای تکنولوژی را وارد دوره‌ی جدیدی از دیوایس‌های لمسی کرد و تیم سینوفسکی قصد داشتند تا ویندوز را وارد این آینده کنند.

این سیستم‌عامل تازه قصد داشت تا المان‌ها و عناصر قدیمی ویندوز همچون منوی معروف استارت را که از ویندوز 95 تا به حال وجود داشته را با رابط کاربری تازه به نام مترو تلفیق کنند. این رابط کاربری ظاهر کلیدی‌اش تشکیل می‌شد از “کاشی”های بزرگ و رنگارنگی که به راحتی قابل لمس بودند.

مشکل بزرگی که آن زمان وجود داشت این بود که سازندگان کامپیوترها به ادامه دادن شیوه قدیمی و سنتی خود راضی بودند و میخواستند تا لپ‌تاپ‌ها و کامپیوترهای رومیزی سنتی را بسازند و شاید تنها نوآوری آنها ساخت “نت‌بوک”ها بود. کامپیوترهایی که فوق العاده ارزان قیمت بودند و سبک و قابل‌حمل بودند و اغلب تجربه‌ای ناخوشایند را برای کاربران به همراه داشتند.

مایکروسافت از این نگران بود که با این رویه کسی نخواهد تا کامپیوترهای تحت ویندوزی را خلق کند که بتوانند تجربه‌ی کاربری‌لمسی خوبی را ارائه دهند تا ویندوز را وارد دوران جدید تکنولوژی کند.

ما باید مطمئن می‌شدیم که این اتفاق به درستی رخ دهد.

آن زمان پانوس پنی مدیریت بخش سخت‌افزار مایکروسافت را بر عهده داشت. البته آن زمان بخش سخت‌افزار مایکروسافت در ساخت موس و کیبورد خلاصه می‌شد، اما تیم پنی بیش از هر تیمی درون مایکروسافت تجربه ساخت سخت‌افزار را داشتند. پس در اوایل سال 2010 مدیریت کل مایکروسافت به پنی گفت که “چیزی تازه خلق کنید”.

آن زمان آی‌پد به تازگی وارد بازار شده بود و همه ما یادمان است که آن روزها بازار تبلت فوق العاده داغ بود. پس اگر مصرف‌کنندگان خواستار تبلت بودند، این وظیفه پنی و تیمش بود که بهترین و کارآمد ترین تبلت جهان را خلق کنند.

مردم چگونه با آرزوی دیرینه خود کار خواهند کرد؟ تبلت در آن زمان سر زبان همه بود.

تلاش مضاعف بر روی جزئیات

شهرت پنی بیشتر به این خاطر است که زمان زیادی را روی جزئیات صرف می‌کند. هنگامی که سرفیس در 2012 عرضه شد، او به این قضیه افتخار میکرد که شرکت مایکروسافت 200 قطعه مختلف مخصوص تبلت را خودش به صورت اختصاصی طراحی و تولید کرده است. طرحی که حالا از سرفیس تبدیل به یک نماد شده، یک استند برای پشت تبلت و آن کاور کیبورد فوق العاده زیبا، کار و تلاش زیادی برده است. این تلاش شامل ساختن مدل‌های بی‌شماری بود تا تیم سازنده بتواند به طراحی مورد نظر برسد.

پنی می‌گوید :

من سختی فراوانی را به تیم وارد کردم. ما به وسیله‌ای نمادین نیاز داشتیم و شما نمیتوانید یک آیکون و نماد خلق کنید، بلکه خود نماد خودش را خلق می‌کند و تبدیل به یک نماد می‌شود.

تیم طراحی سرفیس ابتدا مدل‌های مختلفی را خلق کردند تا فقط به حس زیبایی‌شناسانه خاص خود دست پیدا کنند و بعد آن را با قطعات مختلف سخت‌افزاری پر کنند.

طراحی سرفیس یک هدف داشت و آن هدف این بود که تبلت در دستان شما گم شود. هدف اصلی سرفیس نمایش‌دادن ویندوز بود نه این‌که خودش را به نمایش بگذارد. از ابتدا ما قصد داشتیم تا بهترین قابلیت‌های مایکروسافت را عرضه و نمایش دهیم. به نظرم مردم امروزه سریع سخت‌افزار و نرم‌افزار را از هم تمایز می‌دهند.

همچنین هدف دیگر سرفیس این بود که به سازندگان کامپیوتر همچون اچ پی و دل نشان دهد که دنیا آماده عرضه محصولی است که بهترین قابلیت‌های یک پی‌سی و یک تبلت را درون خودش جا داده است.

تب و تاب سرفیس

مدیریت اجرایی پیشین مایکروسافت، استیو بالمر در تاریخ 29 خرداد 91 در مراسمی در لس‌آنجلس اولین نسخه سرفیس را به جهانیان نمایش داد. همچنین در این معرفی اعلام شد که اولین نسخه سرفیس از ویندوزRT استفاده خواهد کرد. نسخه‌ای کوچک‌تر از ویندوز 8 که برای استفاده بر روی پردازنده‌های بر پایه ARM ساخته شده بود. پردازنده‌ای که اکثرا روی موبایل‌های هوشمند به کار گرفته می‌شد، از جمله آن زمان آیفون و آی‌پد از این پردازنده استفاده میکردند.

به دلیل استفاده از پردازنده ARM، تبلت سرفیس از نظر عمر باطری بیشتر از یک کامپیوتر معمولی دوام داشت و شانه به شانه آی‌پد رقابت میکرد. اما یک نکته منفی بزرگ به همراه داشت. این تبلت قابلیت اجرای نرم‌افزارهای رسمی و سنتی ویندوز را نداشت. به دلیل استفاده از ویندوزRT این تبلت تنها به چندین اپلیکیشن از پیش طراحی شده مجهز شده بود و همچنین می‌توانستید از استور خود ویندوز اپلیکیشن دریافت کنید اما تعداد اپلیکیشن‌ها کم بود.

استیون سینوفسکی در مهرماه 91 به مناسب همزمانی عرضه سرفیس و ویندوز8، در ویدئویی نسخه‌ای از سرفیس را که مجهز شده بود به چرخ‌های یک اسکیت بورد را سوار شد و وارد صحنه شد. البته استیون سینوفسکی یک ماه بعد در نوامبر همان سال از مایکروسافت جدا شد!

در فوریه 2013 مایکروسافت نسخه بهبود یافته‌ای از سرفیس اصلی را به نام سرفیس پرو عرضه کرد. سرفیس اصلی بیشتر شبیه یک تبلت معمولی همراه با یک کیبورد بود. اما سرفیس پرو سخت‌افزار یک لپ‌تاپ را داشت. طراحی اش همانند سرفیس اصلی بود اما صفحه‌نمایش با رزولوشن بالاتر، یک قلم Stylus و مهم‌تر از همه نسخه کامل ویندوز 8 را به همراه داشت.

با اینکه سری اول تبلت سرفیس سر و صدای بزرگی به پا کرد و توانست نقدهای خوبی را کسب کند اما فروشش تبدیل به ناامیدی بزرگی برای مایکروسافت شد.

نسخه ARM سرفیس از نظر عمر باطری کاملا با آی‌پد رقابت می‌کرد اما به دلیل ویندوز ناکاملش و کمبود شدید اپلیکیشن‌هایی که مردم واقعا نیاز داشتند نتوانست فروش خوبی کسب کند. سرفیس پرو ویندوز 8 کامل را در اختیار داشت اما باطری ضعیف‌تری داشت و عملکردش از یک لپ‌تاپ معمولی هم پایین‌تر بود. همچنین هر دو دستگاه تنها از طریق فروشگاه‌های مایکروسافت در دسترس بودند که باعث می‌شد دسترسی بازارهای جهانی به آنها کمتر شود.

در ماه مارس 2013 بلومبرگ در گزارشی اعلام کرد که مایکروسافت تنها توانسته 1.5 میلیون دستگاه سرفیس را به فروش برساند که حدود 400 هزار تای آنها سرفیس پرو بوده است. این در حالی رخ داد که کمپانی قصد داشت تا سه‌ماهه پایانی سال 2012 دو میلیون دستگاه را به فروش برساند. در ماه جولای 2013 مایکروسافت مجبور به تحمل ضرر 900 میلیونی به دلیل فروش بد سرفیس‌ها شد. بیشتر نیز به دلیل پایین بودن فروش نسخه ARM سرفیس بود.

با اینکه راه همچنان برای مایکروسافت هموار نشده بود، این شرکت در اواخر 2013 سرفیس2 و سرفیس پرو2 را معرفی کرد. با عمر باطری و عملکرد بهتر، اما همچنان فروش‌ها پیشرفتی نکرد، شاید بدین دلیل بود که ویندوز8 نتوانسته بود کامل مردم را راضی کند.

آن زمان ما نیازمند باطری‌هایی قویتر و همچنین سخت‌افزاری برای عملکرد بهتر برای مصرف کنندگانمان بودیم.

تیمی متحد

ساتیا نادلا با ورودش به مایکروسافت اولین کاری که انجام داد ارتقا فرهنگ‌کاری در مایکروسافت بود. مایکروسافت در سال 2000 تبدیل به شرکتی شده بود که پر بود از گروه‌های مختلفی که جداگانه کار می‌کردند و هرکدام به دنبال برتری نسبت به یکدیگر بودند. مدیریت اجرایی قبلی استیو بالمر پروژه ای را آغاز کرد تا تمامی شرکت را متحد کند و همگی را به عنوان یک تیم متحد و واحد زیر نام مایکروسافت جمع کند، اما قبل از این که به هدف خود برسد از مایکروسافت جدا شد. ساتیا نادلا اولین اولویتش این بود که این هدف را عملی کند.

آن زمان تجارت سرفیس شدیدا در حال دست و پا زدن برای زنده ماندن بود. همچنین هنگامی که نادلا وارد شرکت شد، مایکروسافتی‌ها شروع به کار روی ویندوز 10 کرده بودند. ویندوزی که قرار بود بهبود یافته‌تر از ویندوز 8 عمل کند و هدف ترکیب ویندوز قدیمی و قابلیت‌های لمسی جدید را جامه عمل بپوشاند. پس با این اوصاف نادلا فرصت را غنیمت شمرد.

عکسی تاریخی!

نادلا و پنی تلاش کردند تا تمامی شرکت را با خود در پروسه ساخت سرفیس پرو3 همراه کنند. عملیاتی که در ساخت سرفیس پرو4 و سرفیس بوک نیز ادامه داشت.

پنی این همکاری را اینگونه شرح میدهد:

 تیم اسکایپ بر روی دوربین و اسپیکر سرفیس نظارت داشتند. تیم OneNote بر روی قابلیت‌های قلم Stylus تمرکز داشتند. مایکروسافت دیگر تجارتش را بر اساس سخت‌افزار و نرم‌افزار نمی‌سنجید و این دو را جدا نمی‌کرد، تمرکز فقط روی ساخت محصول بود. همگی در یک قایق بودیم، پس باید با‌هم پارو میزدیم.

تمرکز اصلی: قدرت دادن به کاربران

سرفیس پرو 3 در ژوئن 2014 عرضه شد. از نظر کلی شبیه به یاران قدیمی خود بود، اما سبک‌تر، نازک‌تر و همچنین سریع‌تر از نسخه‌های قبلی بود. منتقدینی همچون David Pogue از یاهو این تبلت را “یک لپ‌تاپ کامل، سریع و لوکس” خواندند.

ما با سرفیس پرو3 توانستیم طلسم را بشکنیم. ما از شکست‌های گذشته خود درس‌های زیادی گرفته بودیم.

مایکروسافت آمار فروش خود را منتشر نمی‌کند، اما بخش سرفیس سود سه‌ماهه خود را در 30 سپتامبر 2014 منتشر کرد و این گزارش حاکی از سود یک میلیارد دلاری بود!

در تابستان 2015 نسخه کوچک‌تر سرفیس 3 وارد بازار شد. این تبلت تغییری بزرگ داشت. به جای استفاده از ویندوزRT از ویندوز 8.1 استفاده می‌کرد که این کار باعث شد تا این تبلت بتواند به تمامی اپلیکیشن‌های جدید و قدیمی دسترسی داشته باشد. پنی در مصاحبه‌ای گفته بود که این تغییر مستقیماً بعد از دریافت نقد بد از سوی مصرف‌کنندگان ویندوز RT آمده بود. سرفیس قرار بود تا جایگزینی برای لپ‌تاپ‌ها باشد اما ویندوز RT بیش از اندازه برای انجام این کار محدود بود.

مردم خواهان تبلتی بودند که با ویندوز کامل را روی پردازنده اینتل اجرا کند. همچنین در کنار عمر باطری بیشتر، استند پشت تبلت نیز منعطف‌تر شده بود. مایکروسافت بالاخره به قول خود برای عرضه‌ی تبلتی که بتواند جایگزین لپ‌تاپ شود عمل کرده بود.

سرفیس پرو 4 در تاریخ مهرماه 94 عرضه شد. این تبلت همچنان نسخه کوچک‌تر یا همان غیر پرو ندارد و هنوز چنین نسخه‌ای عرضه نشده است و خبری نیز از عرضه چنین نسخه‌ای نیست.

برای پنی این یک انقلاب است. به جای اینکه شرکت روی دو سیستم‌عامل مختلف تمرکز کند، تمامی خط تولید سرفیس روی ویندوز 10 متمرکز شده است. به جای اینکه شرکت برای خود دو بازار مصرف کنندگان و تجاری تایین کند، به دنبال تولید و بهره‌وری است. مثلا ساخت سرفیس بوک که یکی از قابلیت‌های جذابش تبدیل شدنش به یک تبلت است.

ما از محصولی پیچیده به خلق فرصتی تازه رسیده ایم. کلید موفقیت این نیست که فقط بر روی سلیقه زیبایی‌شناسی مردم یا اینکه قابلیت‌هایی مناسب برای شرکت‌ها تمرکز خود را قرار دهیم. چون هر دوی این بازار‌ها یکی هستند، شرکت‌ها در هر صورت از مردم تشکیل شده‌اند.

موفقیت سرفیس به قدری بالا بود که در جولای 2015، پانوس پنی به سمت مدیریت کل سخت‌افزار مایکروسافت منصوب شد. این بدین معنا بود که حالا تمامی دیوایس‌ها و محصولاتی که مایکروسافت قرار است بسازد باید از زیر تیغ جراحی تیم پنی رد شود. تمامی دستگاه‌ها که شامل ایکس باکس وان اس، هولولنز و حتی نسخه جدید موبایل هوشمند مایکروسافت که شایعه ساخت آن به میان آمده است. در همین حال، در پی موفقیت‌های پی در پی سرفیس، دل و اچ پی نیز در کنار ساخت تبلت‌ها و لپ‌تاپ‌هایی شبیه سرفیس، با مایکروسافت بر سر ساخت قطعات همکاری می‌کنند و همچنین مایکروسافت موفق شده تا با شرکت IBM قراردادی تجاری در زمینه ساخت و عرضه سرفیس‌ها به بازار تجاری IBM منعقد کند.

البته با این که سرفیس توانست سودی 4.1 میلیاردی برای مایکروسافت در سه ماه آخر سال پیش داشته باشد، و با توجه به این‌که سرفیس خود بازاری را اختراع کرد که حالا اپل با آی‌پد پرو از آن تغذیه می‌کند، اما سرفیس همچنان نسبت به آی‌پد فروش کمتری دارد! پنی می‌گوید با دیدن کپی کردن ایده‌ی تازه ما توسط شرکت‌هایی همچون اپل طبیعتا گاهی اوقات ناامید و دلسرد می‌شود.

اما او همچنان بر روی آینده تمرکز دارد. گزارش‌ها حاکی از این است که مایکروسافت نسخه‌ی تازه‌ای از تبلت و لپ‌تاپ سرفیس را عرضه خواهد کرد و همچنین کامپیوتری All-in-One با برند سرفیس را عرضه خواهد کرد.

پنی می‌گوید :

میخواهید حالم بهتر شود؟ اجازه دهید تا چیزی تازه به دست مردم برسانم.