یک پردازنده Core i7-6700K از سال ۲۰۱۵ و مادربرد همراه آن، پس از کنار گذاشته شدن از رایانه بازی، می‌توانند به میزبان یک آزمایشگاه خانگی (Home Lab) تبدیل شوند. در این تجربه، همان سخت‌افزار قدیمی با نصب Proxmox VE — یک هایپروایزر (Hypervisor) متن‌باز و رایگان — اکنون کتابخانه عکس، سرور رسانه، دو سرور بازی و یک سرور گفت‌وگوی صوتی را اجرا می‌کند.
Proxmox VE چیست و چرا هزینه‌ای ندارد؟
Proxmox VE نرم‌افزاری است که یک رایانه فیزیکی را به چند رایانه مجازی تبدیل می‌کند. نصب آن مانند هر سیستم‌عامل دیگری انجام می‌شود، اما مدیریت آن از طریق مرورگر وب یا SSH از دستگاهی دیگر در خانه صورت می‌گیرد. این پلتفرم می‌تواند ماشین‌های مجازی کامل (Virtual Machines) را اجرا کند که مانند رایانه‌های مستقل رفتار می‌کنند؛ با این حال، بخش زیادی از سرویس‌های این آزمایشگاه در کانتینرهای LXC اجرا می‌شوند. کانتینرها به‌جای شبیه‌سازی کامل یک PC، از کرنل لینوکس (Linux Kernel) میزبان استفاده می‌کنند و بنابراین حافظه و پردازنده کمتری مصرف می‌کنند؛ موضوعی که روی سخت‌افزار قدیمی اهمیت دارد.
Proxmox VE تحت مجوز AGPLv3 متن‌باز است و استفاده از آن کاملاً رایگان محسوب می‌شود. همه قابلیت‌ها بدون پرداخت هزینه در دسترس‌اند؛ البته شرکت سازنده اشتراک‌های اختیاری برای مخزن به‌روزرسانی سازمانی (Enterprise Update Repository) و پشتیبانی عرضه می‌کند، اما مخزن رایگان نیز به‌طور منظم به‌روزرسانی می‌شود.
سخت‌افزار قدیمی برای شروع کافی است
چهار هسته و هشت رشته پردازشی برای یک آزمایشگاه خانگی کافی است، زیرا بیشتر زمان پردازنده در حالت بی‌کاری (Idle) سپری می‌شود. پردازنده 6700K از افزونه‌های مجازی‌سازی Intel VT-x و VT-d پشتیبانی می‌کند و ۳۲ گیگابایت حافظه DDR4 فضای لازم برای کانتینرهای موردنظر را فراهم می‌کند. به گفته نویسنده، پردازنده قدیمی رایانه بازی یا حتی اداری شما نیز احتمالاً از مجازی‌سازی پشتیبانی خواهد کرد.
ارتقاهای کلیدی برای ذخیره‌سازی و شبکه
نرم‌افزار رایگان روی سخت‌افزار رایگان نقطه شروع است، اما ذخیره‌سازی ایمن و قابل اتکا نیاز به هزینه دارد. نخستین خرید، یک آداپتور میزبان (Host Bus Adapter) مدل LSI 9207-8i بود که اتصال درایوهای بیشتر را ممکن می‌کند. پس از فلش شدن به حالت IT Mode، این کارت هر دیسک را مستقیماً به سیستم‌عامل می‌سپارد و آن را پشت کنترلر RAID پنهان نمی‌کند؛ همان چیزی که ZFS بومی در Proxmox انتظار دارد. این ارتقا نخستین درس درباره ترکیب قطعات سازمانی و مصرفی را نیز به همراه داشت: چنین کارت‌هایی با برخی مادربردهای مصرفی اینتل بر سر دو پین SMBus روی اتصال‌دهنده تداخل شناخته‌شده دارند و پوشاندن آن پین‌ها با نوار روی مادربرد Z170 راه‌حل بود.
این HBA دو درایو Seagate Exos 7E8 با ظرفیت ۸ ترابایت و رابط SAS را تغذیه می‌کند که به‌صورت آینه ZFS (ZFS Mirror) پیکربندی شده‌اند؛ یعنی هر فایل روی هر دو دیسک نوشته می‌شود و خرابی یکی بدون از دست رفتن داده قابل تحمل است. درایوهای سازمانی دست‌دوم ظرفیت زیادی را با هزینه کمتر ارائه می‌کنند، اما سابقه استفاده آن‌ها چندان مشخص نیست و همین موضوع اهمیت آینه را نشان می‌دهد. یک کارت شبکه 2.5GbE نیز اضافه شد، زیرا یک هارددیسک مدرن می‌تواند فایل‌های بزرگ را سریع‌تر از توان گیگابیت اترنت بخواند. کیس جدید Fractal Design Define 7 XL هم خانه مناسبی برای درایوها فراهم کرد.
- درایو بوت Proxmox از Samsung 970 EVO قبلی تأمین شده است.
- کارت گرافیک RTX 3080 که پیش‌تر برای بازی استفاده می‌شد، اکنون بخشی از بار سرویس‌ها را بر عهده دارد.
سرویس‌های روزمره روی آزمایشگاه خانگی
RTX 3080 دلیل اصلی است که این ماشین با وجود سن بالا، فراتر از انتظار عمل می‌کند. Immich به‌عنوان جایگزین خودمیزبان Google Photos از طریق CUDA برای تشخیص چهره و جست‌وجوی هوشمند از این کارت استفاده می‌کند و به‌اندازه‌ای خوب است که جایگزین یک اشتراک شود. Jellyfin نیز به‌عنوان سرویس پخش خانگی از رمزگذار NVENC کارت گرافیک برای ترنسکدینگ (Transcoding) بهره می‌برد تا پردازنده قدیمی درگیر این کار نشود. پردازنده 6700K از رمزگذار Quick Sync اینتل پشتیبانی می‌کند که کیفیت خوبی دارد، اما یک کارت گرافیک مجزا و مدرن همیشه بهتر خواهد بود.
بقیه سرویس‌ها نیازی به GPU ندارند. Samba مجموعه ZFS را به‌صورت پوشه‌های شبکه‌ای برای همه رایانه‌های خانه به اشتراک می‌گذارد تا مجموعه فایل یکسانی در هر سیستمی در دسترس باشد. یک سرور Minecraft و یک سرور Counter-Strike 1.6 نیز هرکدام در کانتینر LXC جداگانه اجرا می‌شوند و TeamSpeak وظیفه گفت‌وگوی صوتی را بر عهده دارد. NetBird نیز امکان دسترسی به این سرویس‌ها را از هر مکان و بدون انتقال پورت (Port Forwarding) روی روتر فراهم می‌کند. بخشی از این سرویس‌ها جایگزین سرویس‌های پیشین شده و بخشی دیگر از ابتدا در اختیار نبوده است.
جمع‌بندی
در بسیاری از خانه‌ها رایانه‌ای وجود دارد که هنوز کاملاً کار می‌کند و شاید فقط به چند قطعه یدکی برای راه‌اندازی نیاز داشته باشد. برای شروع نه رک سرور لازم است، نه بودجه سنگین و نه یک آخر هفته برنامه‌ریزی. کافی است Proxmox را روی همان PC قدیمی نصب کنید، یک کانتینر برای سرویسی که ترجیح می‌دهید مالک آن باشید نه اجاره‌کننده‌اش راه بیندازید و نتیجه را ببینید.