جست‌وجوی محتوای فایل‌ها در ویندوز ۱۱؛ دو ابزار رایگان که جای سرچ پیش‌فرض را می‌گیرند

بسیاری از کاربران هنگام ذخیره فایل‌ها و اسناد، نام‌گذاری دقیق و معناداری انجام نمی‌دهند و تصور می‌کنند در زمان نیاز، فایل مورد نظر را پیدا خواهند کرد. اما در عمل، همیشه نام فایل به یاد نمی‌ماند و همین موضوع باعث می‌شود جست‌وجو بر اساس محتوای درون فایل به یک ضرورت تبدیل شود؛ کاری که به‌مراتب دشوارتر از آن است که به نظر می‌رسد. خوشبختانه چند اپلیکیشن رایگان این کار را انجام می‌دهند و به‌شکل محسوسی سریع‌تر از جست‌وجوی داخلی (Built-in Search) ویندوز ۱۱ عمل می‌کنند.

Everything؛ سریع و توانمند، اما با یک محدودیت مشخص

این موضوع دیگر تازگی ندارد که جست‌وجوی ویندوز (Windows Search) ابزاری کند و آزاردهنده است. برنامه Everything یکی از شناخته‌شده‌ترین جایگزین‌هاست که با نمایه‌سازی (Indexing) فوق‌سریع و نمایش لحظه‌ای نتایج، جست‌وجوی نام فایل را به کاری ساده تبدیل می‌کند.

با این حال، وقتی پای جست‌وجو در محتوای فایل‌ها به میان می‌آید، شرایط کمی متفاوت می‌شود. محتوای فایل‌ها در Everything نمایه‌سازی نمی‌شود و همه جست‌وجوها در همان لحظه اجرا می‌شوند؛ بنابراین بازگشت نتایج کمی بیشتر طول می‌کشد و بهتر است دامنه جست‌وجو را بر اساس مسیر یا قالب فایل محدود کنید.

البته عملکرد Everything در این زمینه ضعیف نیست. این برنامه می‌تواند انواع مختلفی از فایل‌ها را پیمایش کند؛ از فایل‌های متنی ساده مانند .txt، .ps1 و .yml گرفته تا فایل‌های .pdf که همه آن‌ها با سرعت قابل‌قبولی و بدون نتایج نادرست بازگردانده شدند.

مشکل اصلی Everything آن است که در یافتن فایل‌های با قالب‌های آفیس (Office Formats) ناکام می‌ماند؛ چه قالب‌های اختصاصی مایکروسافت مانند .docx و .xlsx و چه استانداردهای باز مانند .odt. اگر بیشتر با این نوع فایل‌ها سر و کار دارید، Everything گزینه چندان کارآمدی نخواهد بود.

Agent Ransack؛ پر کردن شکاف باقی‌مانده

اینجاست که Agent Ransack وارد می‌شود. این ابزار نیز یک برنامه جست‌وجو است، اما با رابط کاربری متفاوت و به‌شکل قابل‌بحثی کاربرپسندتر. همه ابزارهای جست‌وجو مستقیماً در رابط کاربری (UI) قرار گرفته‌اند و نیازی به گشتن در زیرمنوهای متعدد نیست؛ بنابراین کاربران تازه‌کار سریع‌تر با آن خو می‌گیرند.

Agent Ransack در دو نسخه Lite و Pro عرضه می‌شود (هر دو از یک فایل دانلود می‌شوند). نسخه Pro قابلیت‌های جست‌وجوی پیشرفته‌تری را باز می‌کند، اما نسخه رایگان Lite نیز از جست‌وجو درون فایل‌های .docx و .xlsx پشتیبانی می‌کند. گفته می‌شود نسخه Pro نتایج دقیق‌تری ارائه می‌دهد، اما در تجربه کاربری، جست‌وجوی متن در نسخه رایگان نیز بی‌مشکل انجام شد.

از نظر قابلیت‌ها، Agent Ransack Lite بیشتر امکانات پایه Everything را در اختیار کاربر می‌گذارد، اما بزرگ‌ترین نقطه‌ضعف آن نبود جست‌وجوی چندرشته‌ای (Multi-threaded Searching) در نسخه رایگان است که باعث می‌شود نتایج با تأخیر بازگردند. برای نمونه، جست‌وجو در پوشه Documents به‌دلیل پیمایش یک فایل ایمیج ISO ویندوز ۱۱ زمان زیادی طول کشید؛ هرچند می‌توان با فیلتر کردن نوع یا حجم فایل این مشکل را دور زد.

کدام گزینه را انتخاب کنیم؟

داشتن یک ابزار واحد برای جست‌وجو در محتوای فایل‌ها ایده‌آل به نظر می‌رسد، اما ترکیب این دو برنامه بهترین راهکار است:

• Everything: سریع‌تر و سبک‌تر است و از اکثر قالب‌های فایل، از جمله PDF، نتایج دقیقی ارائه می‌دهد.
• Agent Ransack: تنها گزینه‌ای است که می‌تواند درون فایل‌های Word و Excel جست‌وجو کند؛ بنابراین با وجود کندی نسبی، برای کاربران این قالب‌ها ضروری است.

اگر فقط یک برنامه می‌خواهید، Agent Ransack Lite همچنان بهترین گزینه رایگان موجود است؛ قابلیت‌های جست‌وجوی خوب، رابط کاربری در دسترس و پشتیبانی از قالب‌های متنوع‌تر آن را به همه‌کاره‌ترین انتخاب تبدیل می‌کند. کندی نسبی جست‌وجو را نیز می‌توان با محدود کردن مسیر جست‌وجو یا فیلتر نوع و حجم فایل جبران کرد.

شاید خرید نسخه Pro این برنامه نیز به ذهن برسد، اما توجیه پرداخت ۷۹ دلار دشوار است؛ در چنین شرایطی، بهتر است به‌جای هزینه کردن، نظم و سازمان‌دهی فایل‌های خود را بهبود دهید.

پس تکلیف جست‌وجوی خود ویندوز چیست؟

ویندوز نیز ابزار جست‌وجوی داخلی دارد که می‌تواند محتوای فایل‌ها را بکاود، اما همان‌طور که گفته شد، معایب آن کم نیست. جست‌وجوی ویندوز حتی در حالت جست‌وجوی نام فایل نیز به‌شکل آزاردهنده‌ای کند است و اگر بخواهید با نمایه‌سازی کل رایانه این مشکل را دور بزنید، فرایند نمایه‌سازی زمان زیادی می‌برد و فشار سنگینی به سیستم وارد می‌کند. در مقایسه با برنامه‌ای مانند Everything، این تجربه کاملاً کند و سنگین احساس می‌شود.

از سوی دیگر، هرچند ویندوز می‌تواند درون فایل‌های Word و Excel جست‌وجو کند، پشتیبانی از این قالب‌های مدرن باید توسط خود مجموعه مایکروسافت آفیس فراهم شود. ویندوز به‌تنهایی قادر به پیمایش محتوای قالب .docx نیست و مجموعه‌های آفیس جایگزین مانند OnlyOffice نیز این قابلیت را در اختیار ویندوز قرار نمی‌دهند؛ ترکیبی که چندان ایده‌آل نیست.

جمع‌بندی

شاید جالب باشد که بدانید Agent Ransack از سال ۲۰۰۰ میلادی وجود داشته است، اما پس از آشنایی با آن، دلیل ماندگاری‌اش تا امروز روشن می‌شود. اگر می‌خواهید در سراسر رایانه خود محتوای فایل‌ها را جست‌وجو کنید، این برنامه حتی در نسخه رایگان نیز گزینه‌ای بسیار قدرتمند است و برای کسانی که محل ذخیره اسنادشان را به یاد نمی‌آورند، توصیه‌ای آسان به شمار می‌رود.